Razvoj Jetre, Žučnih puteva, Pankreasa i Slezine

Jetra crtež

Razvoj jetre I žučnih puteva

Razvoj jetre i žučnih puteva započinje u 3. nedelji embrionalnog razvića sa pojavom hepatičkog divertikuluma u kaudalnom delu prednjeg creva (budući duodenum). Ova struktura se prikazuje kao anteriorna evaginacija i sadrži ćelije koje rapidno proliferišu. (slika 1.)

Crtež prikazuje primitivno crevo i mesto na kome nastaje hepatički divertikulum.
Slika 1. Hepatički divertikulum

Svojim rastom, hepatički divertikulum se razdeljuje na dva dela: kranijalni i kaudalni. Kako divetikulum raste i razdeljuje se, ćelije se diferenciraju i formiraju specifično tkivo. (Slika 2.)

Crtež prikazuje kranijalni i kaudalni deo hepatičkog divertikuluma.
Slika 2. Kranijalni i kaudalni deo

Kranijalni deo – primordijum jetre

Kranijalni deo hepatičkog divertikuluma je veći i predstavlja prekursor (primordijum) jetre.  Ćelije primordijuma vrlo brzo proliferišu, šireći se kroz transverzalni septum.

Ćelije endoderma se dalje diferenciraju, formirajući hepatocite. Vezivno tkivo i Kupferove ćelije su  porekla splahničkog mezenhima trasverzalnog septuma. (slika 3.)

Crtež prikazuje jetru u razvoju
Slika 3. Jetra u razvoju

Jetra se vrlo brzo razvija, ispunjavajući abdominalnu šupljinu. U početku, levi i desni lobus su jednaki, ali se vremenom ovaj odnos menja i desni lobus postaje značajno veći. (slika 4.)

Crtež prikazuje kako se menjaju veličine desnog i levog lobusa
Slika 4. Promena u veličini lobusa

Kaudalni deo – primordijum žučnih puteva

Kaudalni deo hepatičkog divertikuluma je nešto manji i biće ključan za razvoj žučne kese (vesica biliaris, vesica fellea) kao i ekstrahepatičnih žučnih puteva.

Kaudalni, bilijarni pupoljak se vrlo brzo razvija. Od njegovog distalnog dela, nastaje žućna kesa dok će njegov proksimalniji deo biti ključan za nastanak cističnog duktusa (ductus cysticus). Struktura koja povezuje hepatički i bilijarni pupoljak će se diferencirati u holedohus (ductus choledochus). (slika 5.)

Crtež prikazuje razvoj žučne kese i obeleženi su: ductus hepaticus communis, ductus cysticus, ductus choledocus, ductus pancreaticus.
Slika 5. Razvoj žučne kese i žučnih puteva

U početku, ekstrahepatični bilijarni aparat je okludiran, međutim vremenom dolazi do njegove rekanalizacije i uspostavlja se komunikacija sa duodenumom.

Razvoj pankreasa

Razvoj pankreasa započinje u 5. nedelji razvića ploda. Isto kao jetra i žučni putevi, pankreas vodi poreklo od endoderma. Ono što ga razlikuje od mnogih struktura jeste da nastaje iz dva pupoljka: dorzalni i ventralni.

Dorzalni pupoljak

Dorzalni pupoljak je veći i nastaje kao evaginacija prednjeg creva, na mestu budućeg duodenuma. Vrlo rapidno proliferiše i biće ključan za nastanak: gornje polovine glave (caput), suženja (isthmus), tela (corpus) i repa (cauda) pankreasa.

Ventralni pupoljak

Ventralni pupoljak je manji ali prolazi kroz veće promene položaja u odnosu na dorzalni. Nastaje iz hepatičkog divertikuluma, zajedno sa primordijumom jetre i žučnih puteva.

U početku se nalazi sa ventralne strane ploda, međutim u toku rotacije duodenuma približava se dorzalnom pupoljku i fuzioniše sa njim.

U toku fuzije, formira se komunikacija između kanala dorzalnog i ventralnog dela. Ventralni kanal, preuzima najveću drenažnu ulogu i od njega nastaje ductus pancreaticus (Wirsung). Sa druge strane, dorzalni kanal prelazi u ductus pancreaticus accessorius (Santorini) i ima značajno manju drenažnu ulogu. (slika 6.)

Crtež detaljno prikazuje proces razvoja pankreasa.
Slika 6. Razvoj pankreasa

Razvoj Slezine

Slezina se razvija iz mezenhimalnih ćelija. U toku razvića zauzima svoj karakterističan položaj i predstavlja hematopoezno tkivo sve do kasnog fetalnog perioda.

Share:

Author: drĐorđe

Preporučujemo:

Leave a Reply